Persoonlijkheidsrecht van figuren

Pleegde Greenpeace een inbreuk op de portretrechten van de animatiefiguur Maya de Bij? De milieuorganisatie Greenpeace maakte gebruik van beelden van een rokende Maya de Bij, het animatiefiguur dat Studio 100 opnieuw tot leven heeft gebracht. Greenpeace wilde daarmee het debat rond productie van ongezonde vleesproducten onder de aandacht brengen. Studio 100 gebruikt namelijk populaire kinderfiguren zoals o.m. Maya de Bij, om reclame te maken voor bereide vleeswaren.

Het Vlaams Instituut Gezond Leven deelt blijkbaar de mening van Greenpeace en ook Testaankoop vindt deze reclame een onwenselijke praktijk. Volgens de Wereldvoedselorganisatie is dit soort vleeswaren kankerverwekkend.

Evenwel kan je in dit geval niet spreken van inbreuk op het portretrecht. Het “portretrecht” of het “recht op afbeelding” geldt immers enkel voor natuurlijke personen, het is een zgn. persoonlijkheidsrecht. Voor dieren, voorwerpen of animatiefiguren, zoals Maya de Bij, kan geen beroep gedaan worden op portretrechten.

De ondernemingsrechtbank in Brussel kon Greenpeace dan ook niet veroordelen op grond van het portretrecht, maar wel op grond van een inbreuk op het auteursrecht, gevestigd door de eerste Maya de Bij film (2014) en op grond van de morele rechten van de oorspronkelijke auteur van dit figuurtje, Waldemar Bonsel.

Zowel Studio 100 als Greenpeace zijn tevreden met het vonnis, wat niet verwonderlijk is aangezien Studio 100 op de hele lijn gelijk kreeg en aangezien Greenpeace, dankzij de verhoopte media aandacht, het debat weer aan de gang kreeg.